साद्या, सोप्या भाशेतले , विश्वासू अशे, शैक्षणिक सरुपाचे, 100 भलायकी संदेश 8 ते 14 वरसा पिरायेच्या भुरग्यां खातीर तयार केल्यात जे तीं स्वता शिकून हेरांक शिकोवपाक शकतात. हातूंत 10 ते 14 वर्सांच्या तरणाट्यांचोय आसपाव जाता. आमकां दिसता, 10 ते 14 वर्सांच्या तरणाट्यां खातीर ही म्हायती दिवप सामके गरजेचें कारण घरांतलीं ल्हान भुरगीं चडांत चड तांच्या संपर्कांत आसतात आनी तांची काळजी घेतात. तांच्या ह्या वावराची दखल घेवन, तांची तोखणाय करप खूब म्हत्वाचें .

हे 100 संदेश,10 मुखेल भलायकी विशयांमदी विभागल्यात आनी दर विशयाचे 10 संदेश आसात: मलेरिया, हागवण, पुश्टीक आहार, थंडी-खोंकली आनी हेर दुयेसां, दंत, उदक आनी नितळसाण, रोगाच्या संसर्गापासून राखण, एचआयवी-एड्स आनी अपघात, दुखापत आनी भुरग्यांचो सुरवातेचो विकास अशें हे वेगवेगळे विशय आसात. हे सादे-सोपे संदेश, पालक आनी भलायकी शिक्षकां खातीर आसात, जे तें घरा कडल्या , शाळेतल्या, क्लब आनी दवाखान्यांतल्या भुरग्यां खातीर वापरपाक शकतात.

10 संदेश विशय 10: एच.आय.वी आनी एड्स

  1. आमचें शरीर खरेंच अजापाचे आसा. दर दिसा आमी स्वास घेतना, जेवतना, पितना वा कोणाकय आफुडटना संपर्कांत येवपी जंतूं पासून जावपी रोगां कडल्यान विंगड-विंगड तरांनी आमची राखण करता.
  2. एच.आय.वी. नांवाच्या जंतूक आमी “वायरस” म्हणटात. आमच्या शरिरातली प्रतिकार शक्ती नश्ट करपाची म्हाभयानक गजाल हो वायरस करता.
  3. विज्ञानीकांनी आतां मेरेन एचआयव्ही चेर ताबो मेळोवपाक कांय वखदांचो सोद लायला पूण अजून कोणच ताका पुरायपणान मनशाच्या आंगांतल्यान काडून उडोवपाचो मार्ग काडूंक शकलोना.
  4. जर एच.आय.वी. वायरसाची लागण जायत आनी जर ताचेर कांयच उपाय करूंक नासत जाल्यार त्या वायरसाचे रुपांतर एड्सात जाता. एडडस म्हळ्यार साबार दुयेंसांचो एक पंगड जो शरीराक दुबळें करीत वता.
  5. एच.आय.वी. अदृश्य आसता. तो रगतांत आनी संभोग करतना तयार जाल्ल्या कांय द्रव्यांनी रावता. हाची लागण (1)संभोग करतना, (2) संसर्ग जाल्ल्या आवय पासून तिच्या भुरग्याक, (3) रगतांतल्यान जांव येता.
  6. लोक स्वताक एड्सा पासून वाटोवपाक मार्ग आपणायतात तें (1)संभोग करिनासतना, (2) आपल्या जोडीदाराकडेन प्रामाणीक रावन, (3) संभोग करतना कंडोम वापरून.
  7. एच.आय.वी. आनी एड्स जाल्ल्या मनशां वांगडा तुमी खेळपाक शकतात, जेवपाक शकतात, पिवपाक शकतात, हात धरपाक शकतात वा वेंग मारपाक शकतात. ह्यो सगळयो क्रिया सुरक्षीत आसात, हातुंतल्यान हो वायरस दुसऱ्याक जायना,
  8. एच.आय.वी. आनी एड्स जाल्ले लोक कांय वेळार भियेल्ले आनी दुखेस्त आसतात. हेरां सारकेंच तांका आनी ताच्या घराच्यांक मोग आनी फाटबळाची गरज आसता. तांणी ताच्या चिंत्ते विशीं उक्ते पणान उलोंवक जाय.
  9. स्वताक आनी हेरांक मजत करचे खातीर, ज्या लोकांक दिसता तांका एच.आय.वी वा एड्स आसा, ताणीं तपासणी आनी सल्लो घेवपा खातीर हॉस्पीटलांत वचूंक जाय.
  10. चडांत चड देशांनी एच.आय.वी. ग्रस्त आशिल्ल्या मनशांक मजत आनी फाटबळ मेळटा.

भलायकी आनी वखदा तज्ञांनीं ह्या भलायकी संदेशांची नियाळणी केल्या आनी ते www.health-orb.org ह्या ओआरबी भलायकी संकेत स्थळाचेरय उपलब्द आसात.

ह्या विशयाचेर चड म्हायती मेळोवपाक आनी हेरांक शिकोवपा खातीर हांगा कांय भुरग्यां खातीरच्यो कार्यावळी दिल्यात.

एच.आय.वी. आनी एड्स: भुरग्यांनी कितें करूं येता.

  • स्वताच्या भाशेंत स्वताच्या उतरांनी एच.आय.वी. आनी एड्सा विशीं संदेश तयार करचे.
  • हे संदेश तोंडपाठ करचे म्हण्टकीच ते विसरूंक जावचेना.
  • हेर भुरग्यांकय आनी घराच्यांक हे संदेश पासार करचे.
  • एच.आय.वी. आनी एड्सा विशीं पत्रक आनी हेर म्हायती एकठांय करात आनी आमच्या वाठारांत सगळ्यांक वाटात.
  • एच.आय.वी. आनी एड्साचेर आशिल्ल्या प्रस्नांच्यो जापो मेळोवपाक एका भलायकी सेवकाक आमचे शाळेंत आपयात.
  • आमच्या समाजांत एड्साचो संसर्ग जाल्ली भुरगी आसत जाल्यार तांकां मजत करपाक मार्ग सोदात.
  • “द लायफ लायन गेम” हो खेळ खेळात आनी कितें केल्यार आमकां एच.आय.वी.चो संसर्ग जांव येता तें सोदून काडात.
  • खंयच्या गजालींतल्यान एच.आय.वी एका मनशा कडल्यान दुसऱ्याक जांव येता हाचेर एक “’ट्रू ऑर फॉल्स” खेळ तयार करून खेळात. निमाणे कडेन चड म्हायते खातीर प्रस्न विचारपाक मेकळीक दियात.
  • आमची खास नातीं आनी लैंगीक भावना विशीं उलोवपाक मजत करपा खातीर “लायफ स्किल्स” ( जिवीत-कौशल) शिकात.
  • “फ्लिट ऑफ होप” हो खेळ खेळात आनी आमच्या खास इश्टांनीं एच.आय.वी पासून स्वताक राखचे खातीर कितें करचें हें सोदून काडात.
  • एका एच.आय.वी. वा एड्स जाल्या मनशाक कसले त्रास भोगचे पडटात तें चितात आनी ताका आमच्यान कशे तरेन मजत करूं येता हाचेर विचार करात.
  • स्वताक एच.आय.वी जाल्ल्याचें सवंग करात आनी एका एच.आय.वी जाल्ल्या मनशाची जीण कितें ताचो अणभव घेयात.
  • एच.आय.वी जाल्ले मनीस आनी तांका जावपी त्रासां बद्दल आयकून घेयात आनी ताचेर चर्चा करात.
  • आमकां एच.आय.वी आनी एड्सा बद्दल कितें खबर आसा हें एक प्रस्नमाळ तयार करून सोदून काडात.
  • आमच्या वर्गांत आमच्या एच.आय.वी आनी एड्सा संबंदी प्रस्नां खातीर एक प्रस्न पेटी सुरू करात.
  • आमच्या शाळे खातीर एच.आय.वी आनी एड्सा विशीं एक पोस्टर तयार करात.
  • मिना नावाचें चली वा राजीव नावाचो चलो आनी ताची आवय जिका एच.आय.वी.चो संसर्ग जाला, आनी ए.आर.टी (एन्टी रिट्रोवल थेरापी) घेवपा खातीर कशे तरेन मिना तिका हॉस्पियलांत वचपाक तयार करता तें दाखयात.
  • आमच्या शाळेंत आनी आमच्या घरांत एक एच.आय.वी आनी एड्स विशी जागृताय हाडपाक एक एच.आय.वी आनी एड्स एक्शन क्लब सुरू करात.
  • आमची प्रतिकार शक्ती प्रणाली कशी काम करता? कसले तरेचें जेवण आमच्या प्रतिकार शक्तीक सतत कार्यरत आनी बळीश्ट करपा खातीर मजत करता? एच.आय.वी म्हळ्यार कितें आनी एड्स म्हळ्यार कितें? ह्या अक्षरांचें पुर्ण स्वरूप कितें? एकाऱ्द्याक आपणाक एच.आय.वी आसा म्हण कळटकच कितें जाता? एकाऱ्द्याक एड्स जातकच कितें जाता? एच.आय.वी एका मनशा कडल्यान दुसऱ्या मनशा कडेन कसो पासार जाता? तो कसो पासार जावंक शकना? ताचे पासून आमी स्वताचे कशे तरेन रक्षण करूंक जाय ? एच.आय.वी जाल्ल्या लोकांक कशे तपासतात आनी वखदां दितात? एका आवय कडल्यान तिच्या अर्भकाक एच.आय.वी वच्चो न्हय देखून वखदां कशे तरेन मजत करतात? एआरटी (ART- एन्टी रिट्रोवल थेरापी) कशे तरेन काम करता आनी ती केन्ना घेवची? आमची इश्टागत केन्ना आनी कशी लैंगीक नात्यांन बदलूंक शकता? कंडोम कसो वापरचो? (दादलो/बायल) आमच्या एच.आय.वी जाल्ल्या इश्टांक आनी घरच्यांक बरे तरेन जगपाक कितें करूं येता? एच.आय.वी आनी एड्स जाल्ल्या लोकांक मजत करपी सगळ्यांत लागीचें क्लिनीक खंयचें?

द लायफलायन गेम वा द फ्लिट ऑफ होप वा ट्रू ऑर फॉल्स खेळाच्या एका देखी खातीर वा आनी कसल्याय म्हायते खातीर www.childrenforhealth.org वा clare@childrenforhealth.org ह्या संकेत स्थळाचेर संपर्क करात.

ಕೊಂಕಣಿ Home